IRCTC च्या कन्फर्म रेल्वे तिकीटावर नाव कसे बदलावे, याची सोपी माहिती

रेल्वे तिकीटावर प्रवाशाचे नाव कसे बदलायचे किंवा कुटुंबातील एखाद्या सदस्याला तिकीट कसे हस्तांतरित करायचे, यावर IRCTC उपाय देते.

महत्वाचा नियम: IRCTC च्या नियमांनुसार, तुम्ही एका तिकीटावर फक्त एकदाच नाव बदलू शकता किंवा ते एकदाच कुटुंबातील सदस्याला हस्तांतरित करू शकता.

१. ऑनलाइन नाव बदलण्याची पद्धत

जर तुम्हाला IRCTC च्या ई-तिकिटावर नाव बदलायचे असेल, तर खालील सोप्या पायऱ्या फॉलो करा:

1. लॉग इन करा: सर्वात आधी तुम्हाला तुमच्या IRCTC खात्यात युजरनेम आणि पासवर्ड टाकून लॉग इन करावे लागेल.
2. लिंक निवडा: लॉग इन केल्यानंतर तुम्हाला “चेंज बोर्डिंग पॉईंट अँड पॅसेंजर नेम रिक्वेस्ट” नावाची लिंक दिसेल, त्यावर क्लिक करा.
3. फॉर्म भरा: या लिंकवर क्लिक केल्यावर जो फॉर्म उघडेल, तो डाऊनलोड करा. फॉर्ममध्ये विचारलेली सर्व माहिती काळजीपूर्वक आणि अचूक भरा.
4. अपलोड करा: फॉर्म भरल्यानंतर तो त्याच प्लॅटफॉर्मवर अपलोड करावा लागेल.

२. रेल्वे स्टेशनवर जाऊन नाव बदलण्याची पद्धत

तुम्ही ऑनलाइन न करता रेल्वे स्टेशनवर जाऊन देखील नाव बदलू शकता:

1. आवश्यक कागदपत्रे घ्या: सर्वात प्रथम, तुमच्या तिकिटाचा प्रिंटआउट घ्या.
2. काउंटरवर जा: त्यानंतर तुमच्या जवळच्या रेल्वे आरक्षण खिडकीवर जा (Reservation Counter).
3. ओळखपत्रे सोबत ठेवा: तुमच्याकडे तिकिटावर प्रवास करणाऱ्या कोणत्याही प्रवाशाचा मूळ ओळखपत्र पुरावा आणि त्याची छायाप्रत (झेरॉक्स) असणे आवश्यक आहे.
4. विनंती करा: आरक्षण काउंटरवरील अधिकाऱ्याला प्रवाशाचे नाव बदलण्यास सांगा.
5. नवीन प्रवाशाची माहिती: ज्या व्यक्तीला तुम्ही तिकीट हस्तांतरित करू इच्छिता, तो तुमच्या कुटुंबातील सदस्य आहे हे दाखवण्यासाठी त्याचे ओळखपत्र (ID) देखील दाखवावे लागेल.
6. वेळेची अट: या सुविधेचा लाभ घेण्यासाठी तुम्हाला ट्रेनच्या नियोजित वेळेच्या किमान २४ तास आधी आरक्षण कार्यालयात जावे लागेल.

३. तिकीट हस्तांतरण (Transfer) नियम

तिकीट हस्तांतरण फक्त जवळच्या नातेवाइकांमध्येच केले जाईल.

जवळचे नातेवाईक म्हणजे कोण? रेल्वेने दिलेल्या व्याख्येनुसार, यात तिकीटधारकाचे वडील, आई, भाऊ, बहीण, मुलगा, मुलगी, पती (नवरा) किंवा पत्नी (बायको) यांचा समावेश आहे.

हस्तांतरणासाठी लागणारे पुरावे:

• तिकिटाची प्रिंटआउट.
• सध्या तिकिटावर असलेल्या प्रवाशाचे मूळ ओळखपत्र.
• नवीन प्रवाशाशी असलेल्या तुमच्या रक्ताच्या नात्याचा पुरावा (Proof of blood relation).
• हे सर्व पुरावे आरक्षण डेस्कवर (Reservation Desk) दाखवावे लागतात.

४. ‘या’ तिकिटांवर नाव बदलता येणार नाही

काही विशिष्ट तिकीटांवर नाव बदलणे किंवा हस्तांतरण करणे स्वीकारार्ह नाही:

• सवलतीच्या तिकिटांवर (Concession tickets) नाव बदलले जाणार नाही.
• उदाहरणार्थ, जर एखाद्या व्यक्तीने अपंग सवलतीवर (disabled concession) किंवा कर्करोगाच्या रुग्णाच्या सवलतीवर (cancer patient concession) तिकीट काढले असेल, तर ते तिकीट जवळच्या नातेवाईकाच्या नावावर हस्तांतरित केले जाणार नाही.