मनुका (किशमिश) भिजवून खावी की सुकी? कोणती पद्धत जास्त फायदेशीर आहे?

मनुकांमध्ये आढळणारे पोषक घटक आपल्याला आजारांपासून वाचवण्यास मदत करतात आणि आपले एकूण आरोग्य (Overall Health) चांगले राखतात. द्राक्षे सुकवून मनुका बनवल्या जातात. यांमध्ये फायबर (तंतुमय पदार्थ), लोह (iron), पोटॅशियम आणि अँटिऑक्सिडंट्ससारखे अनेक आवश्यक पोषक घटक असतात. मनुका रोज खाल्ल्याने पचन सुधारते, रोगप्रतिकारशक्ती (immunity) मजबूत होते आणि आरोग्य चांगले राहते.

मनुका भिजवून खाणे जास्त आरोग्यदायी आहे की सुकी खाणे, हा प्रश्न अनेकांना पडतो. या प्रश्नाचे उत्तर खालीलप्रमाणे आहे:

१. भिजवलेल्या मनुक्याचे फायदे

मनुका काही तास किंवा रात्रभर पाण्यात भिजवल्यास त्या मऊ होतात. यामुळे त्या पचायला सोप्या जातात, विशेषत: ज्या लोकांना बद्धकोष्ठता (constipation) किंवा ऍसिडिटीचा त्रास असतो.

मनुका भिजवल्यामुळे त्यातील फायटिक ऍसिड (Phytic Acid) कमी होते. फायटिक ऍसिड हे लोह, जस्त (zinc) आणि कॅल्शियम शोषून घेण्यास अडथळा आणते. हे ऍसिड कमी झाल्यामुळे, शरीर या महत्त्वाच्या खनिज पदार्थांना (minerals) अधिक चांगल्या प्रकारे शोषून घेऊ शकते.

रिकाम्या पोटी भिजवलेल्या मनुका खाल्ल्यास पोट साफ राहते आणि आतड्यांचे आरोग्य (gut health) सुधारते. यातील पाण्यामुळे शरीर हायड्रेटेड राहते आणि ऊर्जा टिकवून ठेवते.

२. सुक्या मनुक्याचे फायदे

सुक्या मनुक्यांमध्ये फायबरचे प्रमाण जास्त असते, ज्यामुळे रोज सहजपणे पोट साफ होण्यास मदत होते.

मनुका खाल्ल्यानंतर पोट बराच वेळ भरलेले राहते. यामुळे तुम्ही जास्त खाणे टाळता (overeating), जे वजन वाढण्याचे एक मोठे कारण असू शकते. मात्र, मनुका खाल्ल्यानंतर कमी पाणी प्यायल्यास काही लोकांना गॅस किंवा सूज (bloating) येण्याची समस्या येऊ शकते.

सुक्या मनुक्यांमध्ये नैसर्गिक साखर जास्त प्रमाणात असते, ज्यामुळे शरीराला त्वरित ऊर्जा (instant energy) मिळते. त्यामुळे, वर्कआउट करण्यापूर्वी किंवा थकवा जाणवल्यास त्या खाणे हा चांगला पर्याय असू शकतो. मनुक्याचा ग्लायसेमिक इंडेक्स (GI) मध्यम असल्याने, रक्तातील साखर खूप वेगाने वाढत नाही.

३. काय खाणे जास्त आरोग्यदायी?

सुक्या मनुका तुम्ही कुठेही, कधीही सहजपणे खाऊ शकता. त्या दही, ओट्स किंवा सॅलडमध्येही मिसळता येतात. याउलट, भिजवलेल्या मनुका आधीच तयार करून ठेवाव्या लागतात आणि त्या जास्त दिवस साठवता येत नाहीत.

• जर तुमची पचनशक्ती कमकुवत असेल किंवा तुम्हाला वारंवार बद्धकोष्ठतेचा त्रास होत असेल, तर भिजवलेल्या मनुका खाणे अधिक चांगले आहे.

• जर तुम्हाला त्वरित ऊर्जा हवी असेल किंवा अचानक भूक लागल्यावर हेल्दी स्नॅक हवा असेल, तर सुकी मनुका योग्य आहे.

उत्तम समतोल राखण्यासाठी, सकाळच्या वेळी भिजवलेल्या मनुका खाव्यात आणि घराबाहेर असताना किंवा त्वरित ऊर्जा हवी असल्यास सुक्या मनुका खाव्यात.

टीप (Disclaimer): ही माहिती केवळ सामान्य ज्ञानासाठी आहे. आपल्या आहारात कोणताही बदल करण्यापूर्वी डॉक्टर किंवा पोषणतज्ञ (Nutritionist) यांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे